Als je kattenvriendje het leven laat, wat dan? |
Auteur: Cor Konink, cattery Ravottersgaarde
Nare gebeurtenissen waardoor er -soms abrupt- een einde aan een vaak in veel
plezierige jaren lang opgebouwde band komt. Een probleem heb ik daar niet
zo erg mee, het zijn dingen die bij het leven horen en de grootste zorg is,
denk ik, op het eerste moment dat je zo'n dier een waardig uiteinde bezorgt
als en zolang dat nog mogelijk is.
Met dat laatste denk ik uitdrukkelijk niet aan een groots en / of duur gedenkteken
in wat voor vorm dan ook! Hier bedoel ik dat een dier zolang het nog leeft
er op kan rekenen dat je naast hem of haar staat als dat nodig is!
Een moeilijke taak die vaak zeer aangrijpend zal zijn. Een taak ook die voor
bijna ieder dier anders moet zijn en door bijna ieder mens anders beleefd
moet worden.
Er is dan ook naar mijn idee absoluut geen andere richtlijn mogelijk dan alleen
maar het feit dat je 'jouw' dier op zo'n moment gewoon niet alleen mag laten.
Laat de zaken dan maar even de zaken, ieder die van dieren in het algemeen
houdt zal er begrip voor kunnen opbrengen. Alle anderen, en ik hoop van harte
dat dat maar een heel kleine groep is, zullen dat respect en geduld maar moeten
(leren) opbrengen...
Euthanasie Wat nu als het echter niet helemaal vanzelf gaat? Soms kan een
kat door wat voor oorzaak dan ook een dermate agressief gedrag gaan tonen
dat daar zelfs met het grootste geduld niets meer mee aan te vangen valt....
Soms wordt een kat zo ziek dat alle kwaliteiten van een kattenleven tot ver
in het negatieve gereduceerd worden.... Soms dementeert een dier zodanig dat
het zichzelf uiteindelijk in de weg gaat lopen.... Je ziet zo'n dier dan overduidelijk
problemen hebben en gaan lijden onder het eigen bestaan. In dat soort gevallen
moet dan soms helaas samen met de behandelende dierenarts(en) de conclusie
getrokken worden dat er geen verbetering meer mogelijk is. Dan komt dus ook
tenslotte het moment dat je moet gaan overwegen om een dier te laten inslapen.
Zelf denk ik dat dit een van de moeilijkste momenten is die je het leven met
en tussen je katten kunt tegenkomen. Momenten van twijfel, twijfel in de zin
van "kan er ècht niets meer gedaan worden hier?" en twijfel
door de momenten dat je jezelf slechter vindt als je de overweging zelfs maar
aangaat. Toch denk ik dat je daarbij in de eerste plaats ten aanzien van het
dier eerlijk in moet zijn, weegt doorgaan met het te laten lijden op tegen
die uiterst kleine of geheel niet aanwezige kans op betere omstandigheden?
Een goede dierenarts die liefst ook nog met mensen weet om te gaan en hen
-voor zover dat kan op zo'n moment- op hun gemak kan stellen, is hierbij goud
waard, vaak meer dan honderd vrienden!
Dan is het moment daar dat je met het dier naar de dierenarts gaat of, als
je dat prettiger vindt voor mens en / of dier, de dierenarts aan huis komt....
Je staat of zit daar, houdt het tegen je aan en streelt het tot het slaapt
...en soms nog heel lang daarna....
Wij mensen hebben het dan meestal even heel moeilijk, natuurlijk je verbreekt willens en wetens een jarenlange band ook al is dat het beste besluit van dat moment. Het gaat echter om het dier en dat is op zo'n moment een groter belang dan onze gevoelens. En geloof me maar; als je dat besluit met zorg en overleg genomen hebt is dat het meest waardige einde dat je je dier kan bieden. Wat jezelf -als mens- aangaat: de herinneringen aan alle mooie, leuke en zeker bij de bij SomAby's heel vaak ook dolle dingen die je samen doormaakte verhelen die moeilijke uurtjes snel genoeg......
Na het doodgaan van je kat Als je dier is ingeslapen rijst de vraag wat je dan verder moet. De eerste voorzichtige vraag van de dierenarts is dan ook meestal of je zelf verder voor het dier zorgt of dat hij -of zij- dat doen moet.
Een mogelijkheid is dus om de dierenarts dat deel te laten verzorgen. Het
komt er dan vanzelfsprekend meestal op neer dat een dier langs de geëigende
weg naar een bedrijf gaat dat als taak heeft het verwerken van dode dieren.
Ook kan je met een dierenarts afspreken dat hij of zij het overdraagt voor
crematie in een van de dierencrematoria.
Een andere mogelijkheid is om het dier in de eigen omgeving te (laten) begraven.
In veel tuinen is dan ook wel een plekje waar 'het verboden is te graven'
door de menselijke bewoners. In veel andere tuinen staat een heus monumentje,
soms in de vorm van een steentje, soms een beeldje, een kei met opschrift,
een echt grafzerkje of hoe dan ook uitgevoerd. ook officieel is het begraven
van kleine huisdieren op eigen terrein toegestaan. Heb je echter meer katten
in huis, dan zal ook vaker dat begraven van een van je katten voorkomen. Omvat
je erf enkele hectares of meer grond, dan is er natuurlijk niet snel een probleem.
De meeste mensen in ons dichtbevolkte land hebben echter geen grote tuin of
in veel gevallen in het geheel geen tuin. Dan is het dus zaak om voor een
andere oplossing te kiezen.
Naast het begraven in de eigen tuin is het ook mogelijk om je dier te begraven
op een heuse dierenbegraafplaats. Daarvan zijn er inmiddels een aantal in
ons land. Veelal gaat het om particuliere initiatieven die dus ook op een
bepaald moment kunnen worden gestaakt en het kan dus voorkomen dat men zijn
vrij kort daarvoor begraven dier opeens niet meer terug kan vinden. Als je
voor deze mogelijkheid kiest is het dus ook zaak om na te gaan wat de vooruitzichten
zijn ten aanzien van het voortbestaan van de begraafplaats.
Het voordeel van een dierbegraafplaats is echter wel dat waar je ook ooit
gaat wonen, je -als daar behoefte aan is- van tijd tot tijd een bezoek kan
brengen aan zo'n plek. Ooit heb ik een dergelijke begraafplaats bezocht en
ik moet eerlijk bekennen dat mijn eerst heel grote reserve ten opzichte van
dat fenomeen is omgeslagen in respect. Respect voor zowel de mensen die de
zorg voor zo'n begraafplaats op zich nemen als ook voor de mensen die hun
dier daar een laatste rustplaats gunnen.
Door de zeer uiteenlopende manier waarop de grafjes meestal worden ingericht
ontstaat een sfeer van rust die ieder vergelijk met een humane begraafplaats
zeker kan doorstaan. Het is daarbij geen verplicht nummer zoals dat bij mensen
soms helaas wel eens het geval is, hier is ieder dier gebracht omdat zijn
of haar mensen voor de volle 100 procent om hun dier gaven en de pas verbroken
band met dat dier een laatste eer willen geven. Soms gaat dat snel en schichtig,
soms ook maakt men er een kleine ceremonie van. Je komt daar een simpel stukje
stoeptegel tegen, door een kind beschilderd voor zijn of haar lievelingsdier....
of een kei die van het opschrift 'voor mijn kei' voorzien is. Soms zie je
daarnaast complete bouwwerken, vele duizenden guldens duur... alles gemoedelijk
naast elkaar geplaatst. Een kleine oase die aangeeft hoe vriendelijk en vredig
het in de wereld dus ook kan gaan.
Een laatste mogelijkheid en ook de jongste in dit verhaal is het cremeren
van dieren. Eigenlijk is -vergeleken met het begraven- het verschil niet zo
groot met de vorige mogelijkheid. Ook hier al of niet die ceremonie, ook hier
is vaak een mogelijkheid om een gedenkplaatsje voor je dier te verzorgen.
Het verschil is echter dat je de as van je dier vrij mee naar huis kan nemen
en daar bijzetten in een urn bijvoorbeeld. Ook geeft een crematie de mogelijkheid
dat je de as in plaats van bij te zetten kunt uitstrooien, op de lievelingsplek
van je dier, thuis in je tuin, in een bos, op zee desnoods of waar dat dan
ook gepast is in de eigen situatie.....
Tenslotte: met het bovenstaande wil ik niemand iets opleggen, wèl
ben ik er van overtuigd dat het houden van een of meer katten zolang zij leven
veel moois oplevert, zowel in voor- als tegenspoed.
Katten troosten, vragen en geven aandacht, lijden soms stilletjes met je mee
als je in de put zit of komen dan extra stevig tegen je aanspinnen. Dat alles
geeft naar mijn smaak een verplichting. Een verplichting die er uit bestaat
om er te zijn als die kat jóu onverhoopt nodig heeft! Zeker waar het
het doodgaan van zo'n dier betreft.
Hoe ver dat gaat als het dier tenslotte is overleden is iets dat ieder voor
zich dient uit te maken. Dat is vooral ook iets dat hoofdzakelijk dient om
zelf om te leren gaan met het verlies van je dier. Sommige oplossingen daartoe
zijn duurder of zelfs uiterst kostbaar. Zeker even mooi en minstens zo ontroerend
is echter dat door een klein kind beschilderde stukje stoeptegel waar ik het
eerder over had en dat Ria en ik destijds op een begraafplaats hier in Noord
Holland tegenkwamen....
Wat ook belangrijk is later is dat het gestorven dier hoe dan ook iets heeft
toegevoegd aan je leven. De herinneringen daaraan geven veel mensen voor de
rest van hun leven de nodige warmte en plezier mee. Een overwogen manier van
afscheid nemen kan daardoor voor die mensen bijzonder belangrijk zijn.
Het is dus zeker niet vreemd dat je als kattenliefhebber er (desnoods met
je spinnende kat op schoot) ooit één keertje even bij stil staat
wat je gaat doen als zo'n dier dood gaat. Denk er gerust ook eens over na
wat je er daarna dan verder mee wil doen of juist niet mee wil doen.
Cor (e-mail).